دکتر محمود رنجبر

شمال ما؛

سریال پایتخت از چهار سال گذشته تاکنون محبوب بسیاری از مردم ایران بوده است راز موفقیت این سریال در قسمت‌های گذشته  انتخاب موضوعات ساده و روزمره مردم، طرح مسائل توده ها و پرهیز از لوکیشن های تصنعی بود. قهرمانان این سریال مانند مردم معمولی دغدغه هایی داشتند که تنها با صبر و بردباری قابل حل بود. هما همسر نقی معمولی عهده دار این صبوری بود نقشی که ریما رامین فر به خوبی از عهده آن بر آمده است. نقی معمولی با بازی محسن تنابنده فردی خانواده دوست و به قول خودشان هد فامیل است اما او نقاط ضعفی دارد. زود از کوره در می رود تعصب خاصی نسبت به حفظ اخلاق دارد. به عنوان مثال: در پایتخت پنج وقتی بهتاش فریبا به همراه رحمت و رحیم برای خوشگذرانی به خیابانهای شهری در ترکیه  می روند و تتو می کنند یا پولهای به امانت گذاشته هما را می دزدند این نقی است که بر می آشوبد و می گوید بگذار من این مرده را بزنم تا آرام بشم منطق نقی زدن و برخورد چکشی است جایی که ارسطو از او می خواهد رفتارش را با جوانان تعییر دهد. و یا گشت ارشاد نباشد!

سریال پایتخت پنج با همه مزایای محتوایی از ضعف بزرگ تکنیکی -از منظر فرد عاشق به وطن- رنج می برد انتخاب لوکیشن های ترکیه اگر چه در سلسله روابط علی و معلولی به داعش و درگیر شدن  خانواده نقی با این گروه خبیث ختم می شود اما زوم های متعدد و پخش نماهایی از شهر آدنای ترکیه چیزی جز تبلیغ برای جذب توریست ایرانی نیست. از سوی دیگر تلویزیون ایران به رایگان آنتن خود را در اختیار وزارت گردشگری ترکیه قرار داده است تا کارگردان پایتخت که مسحور دیدنی های قابل پخش در برابر دوربین و نادیدنیهای زیرپوستی در حاشیه لانگ شات های گیرا شده به عنوان بازیگری بی مزد و مواجب! برای اهداف سازمان گردشگری ترکیه بدل شود. اما آیا ارزش دارد که آن همه تصاویر از دیدنی های شهری گردشگری در ترکیه بدون کوچکترین ارتباطی با روابط قصه سرگردانی خانواده معمولی پخش شود؟  کافی است به رکورد زنی مسافران ایرانی به ترکیه توجه نماییم:

۱- رتبه نخست ایرانی‌ها در سفر به ترکیه

وزارت فرهنگ و گردشگری ترکیه: طی ماه‌های ژانویه و فوریه سال جاری میلادی، ۳۵۰ هزار و ۴۲۱ گردشگر ایرانی به ترکیه سفر کرده است.

با ورود این تعداد گردشگر طی این ماه‌های، ایرانی‌ها بیشترین تعداد گردشگر در ترکیه را به خود اختصاص داده‌اند.

۲- خبرگزاری آناتولی ترکیه: حضور ۱۰۰ها هزار نفر ایرانی در وان ترکیه موجب رونق بخشیدن به اقتصاد این منطقه شده! نه تنها ایرانی‌ها هتل‌های وان را پر کردند بلکه در منازل محلی هم اسکان داده شدند.

واقعیت آن است که نمی شود مانع مردمی شد  که مشتاقانه برای گردش و تفریح ساعت‌ها در مرز ایران و ترکیه منتظر می مانند یا با هزینه فراوان هواپیما و تورهای گردشگری به ترکیه می روند. پس مساله چیست؟

اگرچه سریال پایتخت پنج در بهار و تابستان ۹۶ فیلمبرداری شده اما عرق ملی که همیشگی است! تبلیغ کالای ایرانی صرفا تعریف و تمجید از یخچال و تلویزیون و سایر موارد تولید داخل نیست تبلیغ نقاط گردشگری ایران هم هست. مثلا چه اشکالی داشت قصه سریال مذکور در ارومیه اتفاق می افتاد و اگر قرار بود در ادامه شخصیت های سریال گرفتار داعش شوند و یا هر مشکل دیگر در آن نواحی مرزی صورت می گرفت؟ آیا انتخاب جزیره کیش به عنوان لوکیشن سریال؛ داستان را جذاب تر نمی کرد؟

قصه اکنون پایتخت پنج مانند بسیاری از قصه های فیلم هندی چنان رویایی شده که توده مردم به جای روابط ارگانیک قصه محو مکان و شخصیت های اطراف شده اند و آرزوی چنان شرایطی را برای خود دارند. شرایطی رویایی که بیانگر استثمار آگاهانه سازنده سریال در هدف گذاری برای انتخاب مکان وقوع رویداد قصه سریال است .

 

دکتر محمود رنجبر؛ عضو هیات علمی دانشگاه گیلان

 


کانال تلگرام شمال ما

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *